fa تحلیل موانع مشارکت روستائیان در طرح‌های مرتع‌داری؛ پژوهش کیفی با رویکرد نظریه‌پردازی داده بنیاد تخصصي Special پژوهشي Research <span dir="RTL">امروزه تهیه و اجرای طرح‌های مرتع‌داری به‌عنوان اصلی‌ترین و مهم‌ترین راه‌کار پیش روی متولیان بخش مراتع کشور در راستای مدیریت این منابع می‌باشد ولی در اکثر موارد این طرح‌ها در مرحله اجرا با عدم استقبال یا استقبال اندک روستائیان مواجه می‌شوند. هدف از این مطالعه شناسایی موانع عمده و اصلی پیش روی مشارکت روستائیان در پذیرش طرح‌های مرتع‌داری، اجرای پروژه‌های پیش‌بینی‌شده در طرح‌ها و نهایتاً حفاظت از این پروژه‌ها می‌باشد. بدین منظور یک مطالعه موردی با رویکرد کیفی و مبتنی بر روش نظریه‌پردازی داده بنیاد در استان زنجان انجام شد. جامعه پژوهش را تعدادی از کارشناسان مجرب و باسابقه اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری استان زنجان و نیز تعدادی از دامداران مطلع و کلیدی در 3 روستای دارای طرح‌های مرتع‌داری در استان تشکیل می‌داد که با روش نمونه‌گیری هدفمند غیر تصادفی و با الگوی گلوله برفی انتخاب شدند. برای جمع‌آوری داده‌ها به روش مصاحبه نیمه ساختارمند عمل شد</span><span dir="RTL">.</span><span dir="RTL"> تجزیه‌وتحلیل داده‌ها با استفاده از نسخه ١٠ نرم‌افزار </span>Nvivo<span dir="RTL"> منجر به شناسایی 190 مفهوم اولیه گردید، مفاهیم مشابه در هم ادغام یا حذف گردید و درنهایت 74 مفهوم دارای بار معنایی مناسب و مستقل، احصاء گردید (کدگذاری باز)؛ مفاهیم مرتبط باهم در 6 قالب &laquo;مقوله یا پدیده محوری، </span><span dir="RTL">شرایط علی، راهبردها، شرایط زمینه‌ای، شرایط مداخله‌گر و پیامدها&raquo; </span><span dir="RTL">دسته‌بندی (کدگذاری محوری) و نهایتاً مفاهیم و مقولات استخراج‌شده به‌صورت نظام‌مند به یکدیگر مرتبط و در قالب یک مدل پارادایمی تحت عنوان </span><span dir="RTL">&laquo;</span><span dir="RTL">مدل تحلیل موانع مشارکت روستائیان در طرح‌های مرتع‌داری</span><span dir="RTL">&raquo;</span><span dir="RTL"> ارائه گردید (کدگذاری انتخابی). این مدل به متولیان تهیه طرح‌های مرتع‌داری کمک خواهد کرد که طرح‌های آتی را با مشارکت خود روستائیان (بهره‌برداران) تهیه نمایند تا در مرحله اجرا، به مشارکت و استقبال حداکثری ایشان نائل شوند و از طرف دیگر از حصول مهم‌ترین هدف طرح‌های مرتع‌داری اجراشده که همانا حفاظت از پروژه‌ها و فعالیت‌های صورت گرفته می‌باشد نیز تا حدود زیادی مطمئن شوند.</span> <div style="text-align: justify;">Today, the preparation and implementation of rangeland management are plans as the main and most important strategy of the country&#39;s rangeland managers in order to manage these resources. But in most cases, these projects are not welcomed or less welcomed by the villagers during the implementation phase. The purpose of this study is to identify the major obstacles facing the participation of villagers in the acceptance of rangeland management plans, the implementation of projects envisaged in the plans and ultimately the protection of these projects. For this purpose, a case study was conducted in Zanjan province with a qualitative approach based on the granded&nbsp; theory method. The research population consisted of a number of experienced experts of the General Department of Natural Resources and Watershed Management of Zanjan province as well as a number of informed and key ranchers in 3 villages with rangeland management plans in the province which were selected by non-random sampling method with snowball pattern. Data were collected through semi-structured interviews. Data analysis using the Nvivo software 10 version led to the identification of 190 basic concepts. Similar concepts were merged or deleted, and finally 74 concepts with appropriate and independent semantic load were counted (open coding); Related concepts in 6 formats &quot;category or central phenomenon, causal conditions, strategies, contextual conditions, intervening conditions and consequences&quot; categorized (axial coding) and Finally, the extracted concepts and categories were systematically related to each other and presented in the form of a paradigm model entitled &quot;Analysis model of barriers to rural participation in rangeland projects&quot; (selective coding). This model will help those in charge of preparing rangeland management plans to prepare future plans with the participation of the villagers (exploiters) in order to achieve their maximum participation and acceptance in the implementation stage and on the other hand, to achieve the most important goal of the implemented rangeland management projects, which is to protect the projects and activities carried out, to be largely assured.</div> طرح مرتع‌داری, مشارکت, پژوهش کیفی, موانع مشارکت, زنجان. Rangeland management project, participation, Qualitative research, Barriers to participation, Zanjan 0 0 http://rangelandsrm.ir/browse.php?a_code=A-10-184-4&slc_lang=fa&sid=1 seyed hasan hoseyni سید حسن حسینی h_hoseini15162@yahoo.com 100319475328460016066 100319475328460016066 No گروه جنگل، مرتع و آبخیزداری واحد علوم و تحقیقات ،دانشگاه آزاد اسلامی، تهران seyed akbar javadi سید اکبر جوادی a.javadi@srbiau.ac.ir 100319475328460016067 100319475328460016067 Yes گروه جنگل، مرتع و آبخیزداری، واحد علوم و تحقیقات ، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران esmaeel karami dehkordi اسماعیل کزمی دهکردی e.karami@znu.ac.ir 100319475328460016068 100319475328460016068 No دانشکده کشاورزی، دانشگاه زنجان hosein arzani حسین ارزانی harzani@ut.ac.ir 100319475328460016069 100319475328460016069 No دانشکده منابع طبیعی دانشگاه تهران