fa بررسی تاثیر پوشش گیاهی و برخی خصوصیات خاک بر رفتار هیدرولوژیکی حوزه‌های آبخیز (مطالعه‌ی موردی: حوزه آبخیز زوجی گنبد همدان) تخصصي Special پژوهشي Research <p dir="RTL" style="margin-bottom:0cm;margin-bottom:.0001pt;text-align:justify;line-height:normal;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">محدودیت منابع آبی و بهره&shy;برداری پایدار از آن، نشان دهنده اهمیت روز افزون مدیریت منابع آب در حوزه&shy;های آبخیز است</span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:12.0pt;">.</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> وجود یا نبود پوشش گیاهی مناسب و همچنین ویژگی&shy;های متفاوت خاک بر روی میزان نفوذپذیری و تولید رواناب سطحی مؤثر است که نتیجه آن کاهش هدر رفت آب و یا ایجاد سیلاب&shy;های مخرب خواهد بود. این مطالعه در راستای بررسی رابطه پوشش گیاهی و برخی پارامترهای خاک با میزان رواناب سطحی و نفوذپذیری در حوزه زوجی گنبد که با اعمال دو نوع مدیریت متفاوت در هر زیرحوزه اداره می&shy;شود انجام گرفت. بدین منظور برای تعیین میزان پوشش سطحی خاک از پلات&shy; و برای اندازه گیری پارامترهای مختلف خاک نیز در مرکز پلاتها حفر پروفیل تا عمق 30 سانتیمتری و نمونه برداری از آن انجام شد. همچنین نفوذپذیری خاک با استفاده از استوانه&shy;های دوتایی و رواناب سطحی در خروجی زیرحوزه&shy;ها با استفاده از فلوم خودکار اندازه&shy;گیری گردید. با استفاده از آزمون </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">T</span></span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> مستقل</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> معنی&shy;دار بودن تغییرات پارامترهای اندازه&shy;گیری شده در زیرحوزه&shy;ها مورد آزمون قرار گرفت. همچنین برای تعیین روابط بین پارامترهای مورد بررسی از رابطه رگرسیونی استفاده گردید. نتایج به دست آمده حاکی از اختلاف معنی&shy;دار بین تمامی پارامترهای مورد بررسی در هر دو زیر حوزه بوده و نشان داد که در زیرحوزه نمونه به دلیل وجود پوشش گیاهی بیشتر همچنین میزان مواد آلی بالا و وجود بقایای گیاهی و ریشه گیاهان در سطح خاک میزان و شدت نفوذپذیری بیشتر و در نتیجه تولید رواناب کمتر از زیرحوزه شاهد بوده است. همچنین پارامترهای درصد تاج پوشش، خاک لخت، لاشبرگ، کربن آلی و نفوذپذیری در رابطه رگرسیونی به دست آمده برای هر دو زیر حوزه نقش معنی&shy;داری داشتند. همچنین رابطه رگرسیونی در زیرحوزه شاهد بر اساس پارامترهای بیشتری به دست آمد. با توجه به معنی دار بودن تاثیر مدیریت&shy;های اعمال شده بر مقدار رواناب خروجی از حوزه، نتایج به دست آمده می تواند در زمینه اقدامات حفاظت آب و خاک برای مدیران عرصه منابع طبیعی کمک مؤثری باشد. </span></span></p> Restriction of water resources and its sustainable utilization, imply on the increasing importance of water resources management in the watersheds. Presence or absence of vegetation and different characteristics of soil affect the infiltration and run off generation that its outcomes are runoff reducing or generation of damaging flood. This study was conducted to investigation the relationship between vegetation and soil parameters with run off and infiltration in Gonbad watershed with two type of management in its subwatersheds (Nemoneh: managed and Shahed: mismanaged). For this purpose, we used 54 plot 2m² in each sub watershed and cover of vegetation canopy, soil, litter and stone (land cover) were determined via these plots and also, soil samples were collected at them. Double rings was used for measuring infiltration and run off data were collected from automatic flume that located in the output of sub watersheds. T-test was used for comparing of parameter variations of sub watersheds. Also relationship of soil characteristics and land cover with run off estimated by multi variation regression. Results showed that sub watersheds have significant difference in all measured parameters. Because of more vegetation, organic matters and litter, Nemoone subwatershed had greater infiltration and lower run off rather than Shahed sub watershed. Also, some parameters i.e. canopy cover, bare soil, litter, organic carbon and infiltration had significant role at regressions of both sub watersheds. . As the significant impact of managements imposed on watersheds, the result of this study can be useful for water and soil conservation measures by natural resources managers.&nbsp;&nbsp;&nbsp;<br> &nbsp; رواناب, نفوذپذیری, رژیم هیدرولوژیکی, حوزه زوجی گنبد Run off, Infiltration, Hydrologic regime, Gonbad paired watershed 83 93 http://rangelandsrm.ir/browse.php?a_code=A-10-107-4&slc_lang=fa&sid=1 Soheyla Aghabeygi سهیلا آقابیگی 10031947532846006799 10031947532846006799 Yes Razi University Bakhtiar Fattahi بختیار فتاحی 10031947532846006800 10031947532846006800 No Malayer university