Journal of Rangeland

fa پایش توزیع مکانی ترسیب کربن خاک طی چهار دهه تغییرات وضعیت پوشش اراضی مرتعی (مطالعه موردی: حوزه آبخیز نوررود استان مازندران) Monitoring the spatial distribution of soil carbon sequestration for four decades based on changes in rangeland vegetation conditions (Case study: Noorrud watershed in Mazandaran province) تخصصي Special پژوهشي Research پایش ذخایر کربن آلی خاک در وضعیت‌های مختلف پوشش گیاهان مرتعی برای مطالعه چرخه جهانی کربن ضروری به نظر میرسد. به این منظور وضعیت پوشش گیاهی مرتعی سال‌های 1367، 1377، 1387 و 1397 با استفاده از تصاویر ماهوارهای لندست تهیه شد. میزان ترسیب کربن در هر یک از وضعیتهای پوشش اراضی مرتعی با استفاده از روش نمونه‌برداری میدانی و برای سایر کاربری‌ها از داده‌های پیشفرض کمیته بینالمللی تغییر اقلیم (IPCC) استفاده گردید. مکانهای نمونه‌برداری روی نقشهها مشخص و با نمونه‌گیری سیستماتیک- تصادفی، تعداد 3 ترانسکت 100 متری در هر منطقه استقرار و بر روی هر ترانسکت پلات مستقر شد. در هر پلات، درصد پوشش و بیوماس گیاهی برآورد گردید. برای اندازهگیری کربن خاک در هر مکان از نمونه‌گیری، یک پروفیل حفر و تا عمق ۳۰ سانتیمتری نمونههای خاک تهیه و جهت تعیین ترسیب کربن به روش والکی –بلاک به آزمایشگاه منتقل شد. سپس با استفاده از نرم‌افزار Terrset IDRISI میزان ترسیب کربن برحسب تن در هر سال به همراه نقشه توزیع مکانی آن محاسبه گردید. نتایج نشان داد طی سالهای 1367 تا 1397 مساحت مراتع درجه یک 10374 هکتار و مساحت مراتع درجه سه، 10253 هکتار کاهش داشته است. سطح مراتع درجه دو، به میزان 10758 هکتار افزایش داشته است. همچنین، مقدار کربن در وضعیت مراتع خوب، متوسط و ضعیف به‌ترتیب 45/112، 63/81 و 39/50 تن در هکتار است. همچنین در تمام دهه‌های مورد مطالعه میزان ترسیب کربن روند کاهشی داشته است. به‌طوری‌که میزان آن از 9905729 تن در کل حوزه در سال 1367 به 8860803 تن در سال 1397 کاهش یافت. ضمناً بیشترین میزان کاهش آن مربوط به سال‌های 1387 تا 1397 به میزان 562125 تن بوده است. <me<illegal tag>ta http-equiv=Content-Type content="text/html; charset=utf-8"><me<illegal tag>ta name=ProgId content=Word.Document><me<illegal tag>ta name=Generator content="Microsoft Word 15"><me<illegal tag>ta name=Originator content="Microsoft Word 15"> <style type="text/css"> </style> Carbon sequestration was monitored and predicted in rangeland ecosystems of Noorrud watershed. For this purpose, the land cover status of the years 1988, 1998, 2008 and 2018 were investigated on the basis of Landsat satellite images. Rangelands were segmented on the basisi of distinguished vegetation cover. Field sampling method was used for rangelands. For other land uses however, the default data of the International Climate Change Committee (IPCC) were used. Sampling points were marked on the maps and by designing a systematic-random sampling system, three 100m long transects were established on each already marked sampling area. Ten plots were put alongside of the each transect. In each plot, the percentage of vegetation cover and its biomass was estimated. To measure soil carbon at each sampling points, a soil profile was dug and soil samples were taken from a depth of 0 to 30 cm. samples dried in the open air and transported to the laboratory to determine carbon sequestration by walk-block method. By using the IDRISI Terrset software carbon sequestration measured based on ton per hectar and their distribution were mapped for each year. The results showed in the best rangelands S1 the land have decreased by 10374 hectares and in the poor ragelands S3 it have declined by 3.10253 hectares. On the otherside the lands classified as medium (S2) had an increasing trend (10758 hectares). Also, the amount of carbon in good, medium and poor rangelands is 111.45, 81.63 and 50.39 tons per hectare, respectively. The results also showed that carbon sequestration has been decreasing in the course of the study. So that its amount decreased from 9905729 tons in the whole area in 1988 to 8860803 tons in 2018. Meanwhile, the highest rate of decrease was related to the period 2008 to 2018 (562125 tons). ترسیب کربن, تصاویر ماهواره‌ای, اراضی مرتعی, حوزه آبخیز نوررود,IPCC. Carbon sequestration, Rangelands, Nour-roud Watershed, IPCC. 344 356 http://rangelandsrm.ir/browse.php?a_code=A-10-287-214&slc_lang=fa&sid=1 Nematolah Kohestani نعمت‌اله کوهستانی 100319475328460012738 100319475328460012738 No Department of Range Management, Faculty of Natural Resources, Sari University of Agricultural Sciences and Natural Resources, Sari گروه مرتعداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری Shafagh Rastgar شفق رستگار sh.rastgar@sanru.ac.ir 100319475328460012739 100319475328460012739 Yes Department of Range Management, Faculty of Natural Resources, Sari University of Agricultural Sciences and Natural Resources, Sari گروه مرتعداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری Ghodratolah Heydari قدرت‌اله حیدری 100319475328460012740 100319475328460012740 No Department of Range Management, Faculty of Natural Resources, Sari University of Agricultural Sciences and Natural Resources, Sari گروه مرتعداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری Shaban Shetaee Jouibary شعبان شتایی جویباری 100319475328460012741 100319475328460012741 No Department of Forest Management, Faculty of Forest, Gorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resources, Gorgan گروه جنگلداری، دانشکده جنگل، دانشگاه علوم کشاورزی ومنابع طبیعی گرگان، گرگان Hamid Amirnejad حمید امیرنژاد 100319475328460012742 100319475328460012742 No Department of Agricultural Economics, Faculty of Agriculture, Sari University of Agricultural Sciences and Natural Resources, Sari گروه اقتصاد کشاورزی، دانشکده مهندسی زراعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری